Arsuz Sahili’ndeki denizanası yoğunluğuna bilimsel çalışma!

İskenderun Teknik Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi, Arsuz sahil şeridinde son günlerde gözlemlenen aşırı denizanası yığılmaları üzerine saha incelemesi gerçekleştirdi. İskenderun sahili boyunca saha çalışmalarını yürüten Deniz Bilimleri Bölümü Başkanı ve denizel omurgasız uzmanı Prof. Dr. Önder Duysak ile İSTE İklim Değişikliği ve Sürdürülebilirlik Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Nebil Yücel, yaptıkları biyolojik ve ekolojik  ön değerlendirme çalışmalarında durumun doğal bir sürecin parçası olduğunu ifade etti.

İSTE olarak, bölgesel çevre sorunlarına bilimsel temelli yaklaşımla çözüm üretmeyi temel sorumluluklarından biri olarak gördüklerini ifade eden Duysak ve Yücel, konuyla ilgili şu açıklamayı yaptı: “Denizel omurgasızlar içerisinde Cnidaria şubesine ait olan denizanalarının besinlerini sudaki planktonik canlılar, çeşitli omurgasızlar ve balık larvaları oluşturmaktadır. Özellikle bahar aylarında İskenderun Körfezi’ni besleyen Seyhan, Ceyhan ve Asi Nehirlerinden gelen besleyici elementlerin denizel ortama ulaşması neticesinde ortamdaki azot/fosfor oranı arttığından, besin zincirinin en alt basamaklarındaki bitkisel ve hayvansal planktonik organizmalarda “bloom” (aşırı çoğalma) olayı gerçekleşmektedir. Akabinde besin zincirindeki diğer canlılarda da ve buna bağlı olarak bu canlılarla beslenen denizanaları gibi türlerde sayısal artış gözlenmektedir. Yağışlar, zirai faaliyetler ve benzeri süreçler neticesinde denizel ortama deşarj olan suların taşıdığı azot ve fosfor yükleri sonucu bu tür yoğunluk artışları yaşanmaktadır.

Denizanalarında “nematosit” adı verilen çok sayıda özel savunma hücresi bulunmaktadır. Bu hücreler canlının alt kısmında ve özellikle tentaküllerinde yer almakta olup, denizanası ölü olsa dahi etkisini bir süre devam ettirebilmektedir. Bu nedenle halkımızın denizanalarına temas etmemeleri ve bu canlıların yoğun olduğu sahillerde denize girerken dikkatli olmaları sağlık açısından önem arz etmektedir. Mevcut tabloda halkımız için endişe verici bir durum söz konusu değildir.

Bu tür karmaşık ekosistem olaylarını yalnızca iklim değişikliğine ya da tek bir parametreye bağlayarak açıklamak, bilimsel açıdan yüzeysel bir yaklaşım olacaktır. Söz konusu süreç, pek çok çevresel değişkenin eş zamanlı olarak bir araya gelmesiyle şekillenen çok boyutlu bir mekanizmadır. İskenderun Teknik Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi Deniz Bilimleri Bölümü ile İklim Değişikliği ve Sürdürülebilirlik Uygulama ve Araştırma Merkezi olarak saha araştırmalarımıza ve numune analizlerimize titizlikle devam etmekteyiz. Konuya ilişkin bilimsel veriler netleştikçe kamuoyu bilgilendirilmeye devam edilecektir.”